@NOS Nieuws (RSS Feed)
NOS Nieuws
https://nos.nl
Relays (1)
- wss://nostr.data.haus – write
Recent Notes
Elfde van de Elfde onzeker in Tilburg: gemeente en horeca botsen over tieners
Zijn minderjarigen altijd welkom tijdens de Elfde van de Elfde, de traditionele opening van het carnavalsseizoen? Over die vraag botsen de gemeente Tilburg en de lokale horecazaken. Daardoor staat het feest op losse schroeven. Morgen gaan de gemeente en horeca in gesprek.
"Carnaval is een feest voor iedereen", vindt de gemeente Tilburg. "Ook minderjarigen moeten kunnen feesten, net als volwassenen."
Maar de horeca wil mensen op drukke momenten kunnen weigeren. "Bijvoorbeeld een 14-jarige die nog nooit in een mensenmassa is geweest, maar ook iemand die slecht ter been is", zegt ondernemer Alex Boonmann namens het bestuur van Tilburgse horeca. "Het gaat om hun veiligheid."
Bij tieners speelt volgens hem mee dat ze vaak van tevoren indrinken en daar nog minder aan gewend zijn. "Ze komen dan beschonken aan en vormen in zo'n menigte een gevaar voor zichzelf en hun omgeving."
Elfde van de Elfde
11 november is het traditionele begin van het carnavalsseizoen en dat wordt vooral in Noord-Brabant en Limburg groots gevierd. Om stipt 11.11 uur wordt het seizoen ingeluid en kan het aftellen tot carnaval beginnen. Carnaval zelf begint volgend jaar op zondag 7 februari.
De Tilburgse horeca weigert een contract van de gemeente te tekenen waarin staat dat iedereen welkom is op de feestpleinen. Als de horecaondernemers tieners niet toelaten tot het terrein, kunnen ze rekenen op een boete van 2500 euro per geval.
Begeleider op iedere jongere
Wat de gemeente Tilburg nu voorstelt, is "onuitvoerbaar", vindt Boonmann. Als hij pas op het terrein mag ingrijpen als het fout gaat, "moet ik op iedere jongere een begeleider gaan zetten".
En hij vindt het risico te groot. Hij wijst erop dat de horecaondernemers verantwoordelijk zijn voor toezicht op de alcoholregels en de veiligheid op het feestterrein. "Als er ergens een 14-jarige onder de voet wordt gelopen, is het mijn verantwoordelijkheid."
Ook andere steden worstelen met de vraag hoe om te gaan met minderjarigen tijdens carnaval. In veel cafés wordt op leeftijd gecontroleerd en zijn ze überhaupt niet welkom. Daardoor kunnen tieners vaak alleen buiten terecht, waar controle op alcohol erg ingewikkeld is. Wie onder de 18 is en daar alcohol bij zich heeft, is strafbaar en kan een https://www.rijksoverheid.nl/themas/familie-zorg-en-gezondheid/alcohol/vraag-en-antwoord/alcohol/alcoholbezit-jongeren-in-het-openbaar krijgen.
"Toezicht houden is moeilijk", zegt Sjef de Graauw van de Oeteldonksche Club, de carnavalsvereniging in Den Bosch. Dat beaamt Mark van den Heuvel van de Sfeerbeheer Groep, die in Breda en Eindhoven toeziet op de veiligheid tijdens de Elfde van de Elfde. "Als je uit een blikje drinkt op een plein met duizend man, valt dat niet snel op."
Fles drank onderweg
Bovendien is het risico op incidenten groter door de manier waarop tieners van nu drinken, zegt Boonmann. "Ze drinken thuis in alsof hun laatste uur heeft geslagen, omdat ze weten dat ze in een professionele omgeving geen alcohol krijgen. Als ze eenmaal op ons terrein zijn, slaat de alcohol in."
Dat ziet ook Van den Heuvel van de Sfeerbeheer Groep. "Ze drinken thuis, onderweg nog een fles lauwe drank, en als ze een kwartier in de stad zijn, gaat het licht uit." Regelmatig moeten hij en zijn collega's ouders opbellen om hun kinderen te komen halen. "Dan zeg ik: 'Ik sta hier met uw dochter en ze ziet de aarde aan voor een krentenbol. Misschien is het goed als u komt.'"
Het alcoholgebruik onder 12 tot 16-jarigen is in de afgelopen twintig jaar gedaald. Maar de laatste jaren zijn zij wel steeds meer gaan 'bingedrinken', constateert het Trimbos Instituut. Dat betekent dat ze in korte tijd heel veel alcohol drinken.
Dronken tieners zorgen voor grote druk op de EHBO-posten tijdens de Elfde van de Elfde en carnaval. "Ze hebben er de handen vol aan", zegt horecaondernemer Boonmann over de situatie in Tilburg.
Ook in Breda was de druk op de EHBO-post vorig jaar met carnaval erg hoog, zei de organisatie eerder tegen https://www.bndestem.nl/breda/jong-en-dan-al-laveloos-ehbo-post-behandelt-88-gevallen-van-alcoholmisbruik~a684e143/?referrer=https%3A%2F%2Finos.intern.nos.nl%2F. Bij de post werden toen 88 mensen behandeld vanwege zwaar alcoholgebruik, onder wie ook minderjarigen. De jongste was 14 jaar.
Bij de Bossche EHBO-post zien ze vooral dat de alcoholvergiftigingen bij tieners zwaarder zijn dan vroeger. "Eerder kwamen ze bij ons na te veel bier, nu is het vaak sterke drank", zegt Peter Aarsel. "Het letsel is daardoor groter."
'Voorkomen dat het fout gaat'
In Tilburg hopen de horeca en gemeente dat de Elfde van Elfde alsnog doorgaat. "Wij willen ook heel graag festivals voor minderjarigen organiseren", zegt Boonmann. "Maar ik wil voorkomen dat het fout gaat."
Hij hoopt dat het gesprek met de gemeente morgen een oplossing gaat bieden.
https://nos.nl/l/2636731
Zijn minderjarigen altijd welkom tijdens de Elfde van de Elfde, de traditionele opening van het carnavalsseizoen? Over die vraag botsen de gemeente Tilburg en de lokale horecazaken. Daardoor staat het feest op losse schroeven. Morgen gaan de gemeente en horeca in gesprek.
"Carnaval is een feest voor iedereen", vindt de gemeente Tilburg. "Ook minderjarigen moeten kunnen feesten, net als volwassenen."
Maar de horeca wil mensen op drukke momenten kunnen weigeren. "Bijvoorbeeld een 14-jarige die nog nooit in een mensenmassa is geweest, maar ook iemand die slecht ter been is", zegt ondernemer Alex Boonmann namens het bestuur van Tilburgse horeca. "Het gaat om hun veiligheid."
Bij tieners speelt volgens hem mee dat ze vaak van tevoren indrinken en daar nog minder aan gewend zijn. "Ze komen dan beschonken aan en vormen in zo'n menigte een gevaar voor zichzelf en hun omgeving."
Elfde van de Elfde
11 november is het traditionele begin van het carnavalsseizoen en dat wordt vooral in Noord-Brabant en Limburg groots gevierd. Om stipt 11.11 uur wordt het seizoen ingeluid en kan het aftellen tot carnaval beginnen. Carnaval zelf begint volgend jaar op zondag 7 februari.
De Tilburgse horeca weigert een contract van de gemeente te tekenen waarin staat dat iedereen welkom is op de feestpleinen. Als de horecaondernemers tieners niet toelaten tot het terrein, kunnen ze rekenen op een boete van 2500 euro per geval.
Begeleider op iedere jongere
Wat de gemeente Tilburg nu voorstelt, is "onuitvoerbaar", vindt Boonmann. Als hij pas op het terrein mag ingrijpen als het fout gaat, "moet ik op iedere jongere een begeleider gaan zetten".
En hij vindt het risico te groot. Hij wijst erop dat de horecaondernemers verantwoordelijk zijn voor toezicht op de alcoholregels en de veiligheid op het feestterrein. "Als er ergens een 14-jarige onder de voet wordt gelopen, is het mijn verantwoordelijkheid."
Ook andere steden worstelen met de vraag hoe om te gaan met minderjarigen tijdens carnaval. In veel cafés wordt op leeftijd gecontroleerd en zijn ze überhaupt niet welkom. Daardoor kunnen tieners vaak alleen buiten terecht, waar controle op alcohol erg ingewikkeld is. Wie onder de 18 is en daar alcohol bij zich heeft, is strafbaar en kan een https://www.rijksoverheid.nl/themas/familie-zorg-en-gezondheid/alcohol/vraag-en-antwoord/alcohol/alcoholbezit-jongeren-in-het-openbaar krijgen.
"Toezicht houden is moeilijk", zegt Sjef de Graauw van de Oeteldonksche Club, de carnavalsvereniging in Den Bosch. Dat beaamt Mark van den Heuvel van de Sfeerbeheer Groep, die in Breda en Eindhoven toeziet op de veiligheid tijdens de Elfde van de Elfde. "Als je uit een blikje drinkt op een plein met duizend man, valt dat niet snel op."
Fles drank onderweg
Bovendien is het risico op incidenten groter door de manier waarop tieners van nu drinken, zegt Boonmann. "Ze drinken thuis in alsof hun laatste uur heeft geslagen, omdat ze weten dat ze in een professionele omgeving geen alcohol krijgen. Als ze eenmaal op ons terrein zijn, slaat de alcohol in."
Dat ziet ook Van den Heuvel van de Sfeerbeheer Groep. "Ze drinken thuis, onderweg nog een fles lauwe drank, en als ze een kwartier in de stad zijn, gaat het licht uit." Regelmatig moeten hij en zijn collega's ouders opbellen om hun kinderen te komen halen. "Dan zeg ik: 'Ik sta hier met uw dochter en ze ziet de aarde aan voor een krentenbol. Misschien is het goed als u komt.'"
Het alcoholgebruik onder 12 tot 16-jarigen is in de afgelopen twintig jaar gedaald. Maar de laatste jaren zijn zij wel steeds meer gaan 'bingedrinken', constateert het Trimbos Instituut. Dat betekent dat ze in korte tijd heel veel alcohol drinken.
Dronken tieners zorgen voor grote druk op de EHBO-posten tijdens de Elfde van de Elfde en carnaval. "Ze hebben er de handen vol aan", zegt horecaondernemer Boonmann over de situatie in Tilburg.
Ook in Breda was de druk op de EHBO-post vorig jaar met carnaval erg hoog, zei de organisatie eerder tegen https://www.bndestem.nl/breda/jong-en-dan-al-laveloos-ehbo-post-behandelt-88-gevallen-van-alcoholmisbruik~a684e143/?referrer=https%3A%2F%2Finos.intern.nos.nl%2F. Bij de post werden toen 88 mensen behandeld vanwege zwaar alcoholgebruik, onder wie ook minderjarigen. De jongste was 14 jaar.
Bij de Bossche EHBO-post zien ze vooral dat de alcoholvergiftigingen bij tieners zwaarder zijn dan vroeger. "Eerder kwamen ze bij ons na te veel bier, nu is het vaak sterke drank", zegt Peter Aarsel. "Het letsel is daardoor groter."
'Voorkomen dat het fout gaat'
In Tilburg hopen de horeca en gemeente dat de Elfde van Elfde alsnog doorgaat. "Wij willen ook heel graag festivals voor minderjarigen organiseren", zegt Boonmann. "Maar ik wil voorkomen dat het fout gaat."
Hij hoopt dat het gesprek met de gemeente morgen een oplossing gaat bieden.
https://nos.nl/l/2636731
'Nieuwe Houthi-aanvallen op internationale luchthaven in Saudi-Arabië'
De Houthi's in Jemen claimen dat ze de internationale luchthaven van de Saudische hoofdstad Riyad opnieuw hebben geraakt. Er is niets bekend over mogelijke slachtoffers. Beelden van aanvallen zijn er vooralsnog niet, al kan dat ook samenhangen met de zware censuur in Saudi-Arabië.
De luchthaven ging een paar uur voor de aanvallen open, nadat die ruim twee weken dicht was geweest, vanwege dodelijke aanvallen van de Houthi's https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad.
De Saudi's zeggen dat ze een ballistische raket hebben onderschept die op weg was naar de luchthaven. Ook zouden ze twee raketlanceerinstallaties hebben vernietigd in Sanaa, de hoofdstad van Jemen die de Houthi's in handen hebben.
Zaterdag, toen het vliegveld nog was gesloten, hebben de Houthi's de luchthaven in Riyad naar eigen zeggen ook al bestookt. Ook zeggen ze dat ze een belangrijke oliepijplijn hebben aangevallen. Het is niet bekend of ze daarbij schade hebben aangericht. Saudi-Arabië heeft de aanvallen vooralsnog niet bevestigd.
Dodelijke aanvallen
Eerder deze maand vielen bij Houthi-aanvallen zeker twintig doden en honderden gewonden. De https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad vond plaats op 10 oktober op de luchthaven King Khalid.
Het conflict tussen Saudi-Arabië en de Houthi's is bijna twee maanden geleden opgelaaid, toen de regering van Jemen een offensief tegen de Houthi's begon. De Saudi's steunen die internationaal erkende regering; de Houthi's proberen die juist omver te werpen en worden daarbij gesteund door Iran.
Door de gevechten in Jemen zijn zo'n 200.000 mensen https://nos.nl/artikel/2634035-200-000-jemenieten-op-de-vlucht-door-opgelaaide-gevechten. De VN-organisatie voor mingratie en hulp aan vluchtelingen (IOM) heeft de internationale gemeenschap opgeroepen in actie te komen.
https://nos.nl/l/2636705
De Houthi's in Jemen claimen dat ze de internationale luchthaven van de Saudische hoofdstad Riyad opnieuw hebben geraakt. Er is niets bekend over mogelijke slachtoffers. Beelden van aanvallen zijn er vooralsnog niet, al kan dat ook samenhangen met de zware censuur in Saudi-Arabië.
De luchthaven ging een paar uur voor de aanvallen open, nadat die ruim twee weken dicht was geweest, vanwege dodelijke aanvallen van de Houthi's https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad.
De Saudi's zeggen dat ze een ballistische raket hebben onderschept die op weg was naar de luchthaven. Ook zouden ze twee raketlanceerinstallaties hebben vernietigd in Sanaa, de hoofdstad van Jemen die de Houthi's in handen hebben.
Zaterdag, toen het vliegveld nog was gesloten, hebben de Houthi's de luchthaven in Riyad naar eigen zeggen ook al bestookt. Ook zeggen ze dat ze een belangrijke oliepijplijn hebben aangevallen. Het is niet bekend of ze daarbij schade hebben aangericht. Saudi-Arabië heeft de aanvallen vooralsnog niet bevestigd.
Dodelijke aanvallen
Eerder deze maand vielen bij Houthi-aanvallen zeker twintig doden en honderden gewonden. De https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad vond plaats op 10 oktober op de luchthaven King Khalid.
Het conflict tussen Saudi-Arabië en de Houthi's is bijna twee maanden geleden opgelaaid, toen de regering van Jemen een offensief tegen de Houthi's begon. De Saudi's steunen die internationaal erkende regering; de Houthi's proberen die juist omver te werpen en worden daarbij gesteund door Iran.
Door de gevechten in Jemen zijn zo'n 200.000 mensen https://nos.nl/artikel/2634035-200-000-jemenieten-op-de-vlucht-door-opgelaaide-gevechten. De VN-organisatie voor mingratie en hulp aan vluchtelingen (IOM) heeft de internationale gemeenschap opgeroepen in actie te komen.
https://nos.nl/l/2636705
Gordels in aantal achtbanen VS na dodelijk ongeluk
Pretparkbedrijf Six Flags gaat veiligheidsgordels aanbrengen in drie achtbanen die in attractieparken van het bedrijf staan. Een van die achtbanen is de Goliath bij Atlanta in de Amerikaanse staat Georgia.
Begin oktober kwam een 42-jarige man om het leven toen hij uit de achtbaan werd geslingerd. Andere mensen die in de achtbaan zaten, raakten gewond toen ze geraakt werden door de man die uit de achtbaan viel. De attractie is op het hoogste punt 60 meter en gaat 113 kilometer per uur.
De andere achtbanen waar riemen in worden bevestigd zijn Nitro in Six Flags Great Adventure in de staat New Jersey en Raging Bull in Six Flags Great America in de staat Illinois. De gordels zijn een aanvulling op de al bestaande veiligheidsbeugels in de attracties.
Inspectierapporten
Achtbaan Goliath, waar het ongeluk gebeurde, is nog altijd dicht. Hetzelfde geldt voor https://www.nbcnews.com/news/us-news/six-flags-add-seat-belts-roller-coaster-georgia-man-death-rcna605398 attracties in parken van het bedrijf. Six Flags zegt dat het gaat om een voorzorgsmaatregel. Het bedrijf heeft nog niet gezegd wanneer de achtbanen weer opengaan.
Na het dodelijke ongeluk heeft https://www.sixflags.com/overgeorgia/park-update onafhankelijke ingenieurs en specialisten ingehuurd om inspecties uit te voeren. Zij moeten ook de veiligheidsprocedures beoordelen.
Het bedrijf zegt dat de medewerkers die de attractie bedienen altijd getraind worden in een klaslokaal en op locatie. Ook slaagde de Goliath voor de jaarlijkse inspectie, blijkt uit rapporten van de autoriteiten van de staat Georgia.
Versleten onderdelen
Amerikaanse media schrijven over een rapport van dit jaar waarin wel geschreven wordt over een versleten onderdeel in de Goliath. Een schokbreker zou aan vervanging toe zijn geweest.
CNN https://edition.cnn.com/2026/10/15/us/six-flags-injuries-invs deze maand dat Six Flags er de afgelopen jaren van beschuldigd is dat het bedrijf tekortgeschoten is in het onderhoud van de attractieparken. De nieuwsorganisatie zag in openbare documenten en gerechtelijke stukken dat er meldingen zijn geweest over een treinontsporing, defecte veiligheidsbeugels en verwondingen bij bezoekers.
Verder onderzoek moet uitwijzen wat precies de oorzaak is geweest van het ongeluk in het park in Georgia.
Hersenletsel
Het incident deze maand was niet de eerste keer dat de achtbanen van het bedrijf in het nieuws waren.
In september werd Six Flags https://nos.nl/artikel/2633093-pretpark-six-flags-in-vs-sluit-achtbaan-na-100-meldingen-van-hersenletsel door bezoekers die vertelden over hersenschade na een ritje in de X2-achtbaan. Het bedrijf heeft die achtbaan inmiddels gesloten.
https://nos.nl/l/2636588
Pretparkbedrijf Six Flags gaat veiligheidsgordels aanbrengen in drie achtbanen die in attractieparken van het bedrijf staan. Een van die achtbanen is de Goliath bij Atlanta in de Amerikaanse staat Georgia.
Begin oktober kwam een 42-jarige man om het leven toen hij uit de achtbaan werd geslingerd. Andere mensen die in de achtbaan zaten, raakten gewond toen ze geraakt werden door de man die uit de achtbaan viel. De attractie is op het hoogste punt 60 meter en gaat 113 kilometer per uur.
De andere achtbanen waar riemen in worden bevestigd zijn Nitro in Six Flags Great Adventure in de staat New Jersey en Raging Bull in Six Flags Great America in de staat Illinois. De gordels zijn een aanvulling op de al bestaande veiligheidsbeugels in de attracties.
Inspectierapporten
Achtbaan Goliath, waar het ongeluk gebeurde, is nog altijd dicht. Hetzelfde geldt voor https://www.nbcnews.com/news/us-news/six-flags-add-seat-belts-roller-coaster-georgia-man-death-rcna605398 attracties in parken van het bedrijf. Six Flags zegt dat het gaat om een voorzorgsmaatregel. Het bedrijf heeft nog niet gezegd wanneer de achtbanen weer opengaan.
Na het dodelijke ongeluk heeft https://www.sixflags.com/overgeorgia/park-update onafhankelijke ingenieurs en specialisten ingehuurd om inspecties uit te voeren. Zij moeten ook de veiligheidsprocedures beoordelen.
Het bedrijf zegt dat de medewerkers die de attractie bedienen altijd getraind worden in een klaslokaal en op locatie. Ook slaagde de Goliath voor de jaarlijkse inspectie, blijkt uit rapporten van de autoriteiten van de staat Georgia.
Versleten onderdelen
Amerikaanse media schrijven over een rapport van dit jaar waarin wel geschreven wordt over een versleten onderdeel in de Goliath. Een schokbreker zou aan vervanging toe zijn geweest.
CNN https://edition.cnn.com/2026/10/15/us/six-flags-injuries-invs deze maand dat Six Flags er de afgelopen jaren van beschuldigd is dat het bedrijf tekortgeschoten is in het onderhoud van de attractieparken. De nieuwsorganisatie zag in openbare documenten en gerechtelijke stukken dat er meldingen zijn geweest over een treinontsporing, defecte veiligheidsbeugels en verwondingen bij bezoekers.
Verder onderzoek moet uitwijzen wat precies de oorzaak is geweest van het ongeluk in het park in Georgia.
Hersenletsel
Het incident deze maand was niet de eerste keer dat de achtbanen van het bedrijf in het nieuws waren.
In september werd Six Flags https://nos.nl/artikel/2633093-pretpark-six-flags-in-vs-sluit-achtbaan-na-100-meldingen-van-hersenletsel door bezoekers die vertelden over hersenschade na een ritje in de X2-achtbaan. Het bedrijf heeft die achtbaan inmiddels gesloten.
https://nos.nl/l/2636588
Zinkgaten in Rotterdam Crooswijk door ondergrondse lekkage
In de Rotterdamse wijk Crooswijk zijn op meerdere plekken zinkgaten in stoepen en straten ontstaan door een waterlek onder de grond. Volgens de veiligheidsregio zijn door de lekkage ook kruipruimtes van woningen ondergelopen.
De problemen doen zich voor in de Crooswijksestraat en de Hendrikstraat. Door de lekkage spoelt er zand weg, waardoor de gaten in straten en stoepen zijn ontstaan. De straten zijn afgezet.
Drinkwater afgesloten
Bij meerdere woningen aan de Crooswijksestraat is het water afgesloten, zodat waterbedrijf Evides het lek kan repareren. Het water in de kruipruimtes moet eerst worden weggepompt voordat de lekkage kan worden gerepareerd, meldt de veiligheidsregio. Als dat is gebeurd, worden de woningen weer van drinkwater voorzien.
Evides kan nog niet inschatten hoelang deze afsluiting nodig is. De verwachting is dat het werk rond het eind van de middag klaar is, schrijft de regionale omroep https://www.rijnmond.nl/nieuws/2272658/waterlekkage-leidt-tot-sinkholes-in-crooswijk-evides-sluit-drinkwater-af.
De veiligheidsregio raadt bewoners aan om alle waterkranen dicht te draaien. "Zo voorkom je mogelijke lekkages als je straks weer water hebt."
https://nos.nl/l/2636586
In de Rotterdamse wijk Crooswijk zijn op meerdere plekken zinkgaten in stoepen en straten ontstaan door een waterlek onder de grond. Volgens de veiligheidsregio zijn door de lekkage ook kruipruimtes van woningen ondergelopen.
De problemen doen zich voor in de Crooswijksestraat en de Hendrikstraat. Door de lekkage spoelt er zand weg, waardoor de gaten in straten en stoepen zijn ontstaan. De straten zijn afgezet.
Drinkwater afgesloten
Bij meerdere woningen aan de Crooswijksestraat is het water afgesloten, zodat waterbedrijf Evides het lek kan repareren. Het water in de kruipruimtes moet eerst worden weggepompt voordat de lekkage kan worden gerepareerd, meldt de veiligheidsregio. Als dat is gebeurd, worden de woningen weer van drinkwater voorzien.
Evides kan nog niet inschatten hoelang deze afsluiting nodig is. De verwachting is dat het werk rond het eind van de middag klaar is, schrijft de regionale omroep https://www.rijnmond.nl/nieuws/2272658/waterlekkage-leidt-tot-sinkholes-in-crooswijk-evides-sluit-drinkwater-af.
De veiligheidsregio raadt bewoners aan om alle waterkranen dicht te draaien. "Zo voorkom je mogelijke lekkages als je straks weer water hebt."
https://nos.nl/l/2636586
Libris Geschiedenis Prijs 2026 naar Maite Karssenberg voor boek Dubbelleven
Schrijver Maite Karssenberg krijgt de Libris Geschiedenis Prijs voor haar biografie Dubbelleven. Geertruida Kapteyn-Muysken en haar rebelse levensfilosofie.
De prijs voor het beste geschiedenisboek van het jaar werd uitgereikt door juryvoorzitter Frits Spits in een speciale uitzending van het VPRO-radioprogramma OVT. Karssenberg krijgt 20.000 euro.
'Schrikbarend ondergeschikt'
Het boek legt de "schrikbarend ondergeschikte rol van de vrouw in de 19e eeuw bloot", zegt de jury. Geertruida Kapteyn-Muysken leefde van 1855 tot 1920. Ze filosofeerde over een betere wereld, maar was tegelijkertijd een getrouwde vrouw met kinderen die het huishouden moest doen.
De hoofdpersoon wilde studeren en de wereld verbeteren, maar moest vechten voor haar kansen. Uiteindelijk kwam ze bij een internationale groep idealisten, feministen en anarchisten en hervond ze zichzelf.
Wat de jury vooral boeiend vindt aan het boek is de "volstrekt originele manier" waarop Karssenberg de biografie heeft vormgegeven, zegt Spits. De lezer wordt volgens de jury meegenomen in haar zoektocht naar de radicale denker en feminist en leert daarbij niet alleen Kapteyn-Muysken kennen, maar ook Karssenberg zelf.
Dagboeken en brieven
Maite Karssenberg (1989) is schrijver en historicus en werkt als programmamaker en interviewer. Voor het boek deed ze uitgebreid archiefonderzoek, waarbij ze stuitte op drie dagboeken en honderden brieven die Kapteyn-Muysken naliet.
"Na haar dood werd ze geroemd als 'een van de meest vrije en onbevangen geesten' van de Nederlandse revolutionaire beweging, met een 'bijna universele kennis van de geestelijke en sociale stromingen van onze tijd'", schrijft Karssenberg op https://www.maitekarssenberg.nl/geertruida/ over Kapteyn-Muysken.
Eerder schreef ze het boek Snijpunt Isfahan. Een zoektocht van vader en dochter. Daarin gaat ze met haar vader, die bezeten is van islamitische mozaïeken, naar Iran. In Isfahan, het centrum van de Perzische mozaïekkunst, gaan ze op zoek naar een fabriekje dat het ontwerp van haar vader wil uitvoeren. Op de reis komen verschillende werelden samen. Karssenberg kreeg de https://www.vpro.nl/boeken/artikelen/maite-wil-naar-iran voor het idee voor deze reis.
Voor breed publiek
De jaarlijkse Libris Geschiedenis Prijs is bedoeld voor geschiedenisboeken die een breed publiek aanspreken en is onderdeel van de Maand van de Geschiedenis. De prijs is een initiatief van onder meer het Historisch Nieuwsblad en het Nederlands Openluchtmuseum.
De andere https://libris.nl/non-fictie/libris-geschiedenis-prijs/shortlist-libris-geschiedenis-prijs waren Isabel Casteels met De kronieken van de dood. Opstand en executies in de Nederlanden, Maarten Van Ginderachter met Arm Vlaanderen. Een wereldgeschiedenis. Honger, ziekte en globalisering in het midden van de 19de eeuw, Dik van der Meulen met Meester in het paradijs. Jac. P. Thijsse en het landschap en Dik Verkuil met De ongenaakbare Bolkestein (1933-2025).
Vorig jaar ging de prijs naar Janna Coomans voor haar boek Dievenland. Overleven in de Middeleeuwen.
https://nos.nl/l/2636584
Schrijver Maite Karssenberg krijgt de Libris Geschiedenis Prijs voor haar biografie Dubbelleven. Geertruida Kapteyn-Muysken en haar rebelse levensfilosofie.
De prijs voor het beste geschiedenisboek van het jaar werd uitgereikt door juryvoorzitter Frits Spits in een speciale uitzending van het VPRO-radioprogramma OVT. Karssenberg krijgt 20.000 euro.
'Schrikbarend ondergeschikt'
Het boek legt de "schrikbarend ondergeschikte rol van de vrouw in de 19e eeuw bloot", zegt de jury. Geertruida Kapteyn-Muysken leefde van 1855 tot 1920. Ze filosofeerde over een betere wereld, maar was tegelijkertijd een getrouwde vrouw met kinderen die het huishouden moest doen.
De hoofdpersoon wilde studeren en de wereld verbeteren, maar moest vechten voor haar kansen. Uiteindelijk kwam ze bij een internationale groep idealisten, feministen en anarchisten en hervond ze zichzelf.
Wat de jury vooral boeiend vindt aan het boek is de "volstrekt originele manier" waarop Karssenberg de biografie heeft vormgegeven, zegt Spits. De lezer wordt volgens de jury meegenomen in haar zoektocht naar de radicale denker en feminist en leert daarbij niet alleen Kapteyn-Muysken kennen, maar ook Karssenberg zelf.
Dagboeken en brieven
Maite Karssenberg (1989) is schrijver en historicus en werkt als programmamaker en interviewer. Voor het boek deed ze uitgebreid archiefonderzoek, waarbij ze stuitte op drie dagboeken en honderden brieven die Kapteyn-Muysken naliet.
"Na haar dood werd ze geroemd als 'een van de meest vrije en onbevangen geesten' van de Nederlandse revolutionaire beweging, met een 'bijna universele kennis van de geestelijke en sociale stromingen van onze tijd'", schrijft Karssenberg op https://www.maitekarssenberg.nl/geertruida/ over Kapteyn-Muysken.
Eerder schreef ze het boek Snijpunt Isfahan. Een zoektocht van vader en dochter. Daarin gaat ze met haar vader, die bezeten is van islamitische mozaïeken, naar Iran. In Isfahan, het centrum van de Perzische mozaïekkunst, gaan ze op zoek naar een fabriekje dat het ontwerp van haar vader wil uitvoeren. Op de reis komen verschillende werelden samen. Karssenberg kreeg de https://www.vpro.nl/boeken/artikelen/maite-wil-naar-iran voor het idee voor deze reis.
Voor breed publiek
De jaarlijkse Libris Geschiedenis Prijs is bedoeld voor geschiedenisboeken die een breed publiek aanspreken en is onderdeel van de Maand van de Geschiedenis. De prijs is een initiatief van onder meer het Historisch Nieuwsblad en het Nederlands Openluchtmuseum.
De andere https://libris.nl/non-fictie/libris-geschiedenis-prijs/shortlist-libris-geschiedenis-prijs waren Isabel Casteels met De kronieken van de dood. Opstand en executies in de Nederlanden, Maarten Van Ginderachter met Arm Vlaanderen. Een wereldgeschiedenis. Honger, ziekte en globalisering in het midden van de 19de eeuw, Dik van der Meulen met Meester in het paradijs. Jac. P. Thijsse en het landschap en Dik Verkuil met De ongenaakbare Bolkestein (1933-2025).
Vorig jaar ging de prijs naar Janna Coomans voor haar boek Dievenland. Overleven in de Middeleeuwen.
https://nos.nl/l/2636584
Japanse justitie vervolgt Amerikaanse militair voor moord 39-jarige vrouw
Een Amerikaanse militair wordt officieel aangeklaagd voor moord en beroving van een vrouw op Okinawa. De vrouw zou zijn gewurgd met een telefoonkabel, schrijven https://www.fnn.jp/articles/-/1139456?.
De 20-jarige Devin Jacob Ballard werd op zondag 4 oktober opgepakt. Hij zou de dag ervoor de 39-jarige Anna Yagi hebben gewurgd in een hotel in Naha, de hoofdstad van het Japanse eiland. Ook zou hij haar portemonnee en rugzak hebben gestolen.
De marinier werd https://nos.nl/artikel/2633823-woede-in-japan-na-arrestatie-amerikaanse-militair-voor-moord-op-vrouw-we-zijn-dit-zat nadat een agent hem diezelfde dag zag lopen in een uitgaansgebied in Okinawa City, ongeveer 25 kilometer ten noordoosten van Naha. Zijn kaalgeschoren hoofd en de tatoeages op zijn armen kwamen overeen met die van de man op de beveiligingsbeelden, meldt persbureau Kyodo News.
De militair is gestationeerd op de Amerikaanse vliegbasis Futenma op de zuidelijke Japanse eilandengroep. Omdat de Amerikaan buiten diensttijd handelde en buiten de Amerikaanse basis werd gearresteerd, wordt de zaak behandeld door de Japanse autoriteiten.
Volgens Japanse media ontkende de marinier bij zijn arrestatie betrokkenheid bij de zaak.
Woede
De zaak heeft geleid tot veel woede op Okinawa. De bewoners verzetten zich al langer tegen de Amerikaanse militaire aanwezigheid op de eilandengroep, onder meer vanwege misdrijven waarbij Amerikaanse militairen betrokken zouden zijn. Volgens de lokale autoriteiten is het aantal Amerikaanse militair-gerelateerde strafzaken gestegen van ongeveer 40 in 2020 naar 101 vorig jaar.
Het niet de eerste zaak in zijn soort. In 1995 werd een 12-jarig meisje verkracht door drie Amerikaanse militairen, dit leidde tot grote demonstraties tegen de Amerikaanse militaire aanwezigheid op het eiland. De drie https://www.nytimes.com/1996/03/07/world/3-us-servicemen-convicted-of-rape-of-okinawa-girl.html kregen celstraffen van 6,5 tot 7 jaar.
Ook was er woede over de https://www.bbc.com/news/articles/cpwwdyye4vgo van een minderjarige door een Amerikaanse militair in 2024 en hoe weinig er bekend werd gemaakt over het misdrijf. De man werd veroordeeld tot https://edition.cnn.com/2024/12/13/asia/us-serviceman-sentenced-rape-schoolgirl-hnk.
De woede richt zich niet alleen op het Amerikaanse leger, maar ook op de Japanse overheid. Critici verwijten Tokio dat het te weinig doet om misdrijven door Amerikaanse militairen te voorkomen, uit angst de belangrijke veiligheidsrelatie met Washington te beschadigen.
Ook de pas aangetreden gouverneur van Okinawa ligt onder een vergrootglas. Hij reisde naar Tokio om zijn ongenoegen kenbaar te maken, maar heeft zelf nog geen concrete maatregelen aangekondigd. De gouverneur is geen lid van de regerende Liberaal-Democratische Partij (LDP), maar heeft wel banden met de partij.
Amerikaanse leger
Het Amerikaanse leger heeft naar aanleiding van de zaak nieuwe beperkingen voor militairen aangekondigd, waaronder een avondklok. Maar op Okinawa is het vertrouwen in zulke maatregelen gering.
Ook na eerdere ernstige misdrijven werden avondklokken, alcoholverboden en strengere gedragsregels ingevoerd. Die bleken vaak tijdelijk en konden nieuwe incidenten niet voorkomen. Voor veel inwoners onderstreept de nieuwe zaak daarom een probleem dat volgens hen al tientallen jaren onvoldoende wordt aangepakt.
https://nos.nl/l/2636583
Een Amerikaanse militair wordt officieel aangeklaagd voor moord en beroving van een vrouw op Okinawa. De vrouw zou zijn gewurgd met een telefoonkabel, schrijven https://www.fnn.jp/articles/-/1139456?.
De 20-jarige Devin Jacob Ballard werd op zondag 4 oktober opgepakt. Hij zou de dag ervoor de 39-jarige Anna Yagi hebben gewurgd in een hotel in Naha, de hoofdstad van het Japanse eiland. Ook zou hij haar portemonnee en rugzak hebben gestolen.
De marinier werd https://nos.nl/artikel/2633823-woede-in-japan-na-arrestatie-amerikaanse-militair-voor-moord-op-vrouw-we-zijn-dit-zat nadat een agent hem diezelfde dag zag lopen in een uitgaansgebied in Okinawa City, ongeveer 25 kilometer ten noordoosten van Naha. Zijn kaalgeschoren hoofd en de tatoeages op zijn armen kwamen overeen met die van de man op de beveiligingsbeelden, meldt persbureau Kyodo News.
De militair is gestationeerd op de Amerikaanse vliegbasis Futenma op de zuidelijke Japanse eilandengroep. Omdat de Amerikaan buiten diensttijd handelde en buiten de Amerikaanse basis werd gearresteerd, wordt de zaak behandeld door de Japanse autoriteiten.
Volgens Japanse media ontkende de marinier bij zijn arrestatie betrokkenheid bij de zaak.
Woede
De zaak heeft geleid tot veel woede op Okinawa. De bewoners verzetten zich al langer tegen de Amerikaanse militaire aanwezigheid op de eilandengroep, onder meer vanwege misdrijven waarbij Amerikaanse militairen betrokken zouden zijn. Volgens de lokale autoriteiten is het aantal Amerikaanse militair-gerelateerde strafzaken gestegen van ongeveer 40 in 2020 naar 101 vorig jaar.
Het niet de eerste zaak in zijn soort. In 1995 werd een 12-jarig meisje verkracht door drie Amerikaanse militairen, dit leidde tot grote demonstraties tegen de Amerikaanse militaire aanwezigheid op het eiland. De drie https://www.nytimes.com/1996/03/07/world/3-us-servicemen-convicted-of-rape-of-okinawa-girl.html kregen celstraffen van 6,5 tot 7 jaar.
Ook was er woede over de https://www.bbc.com/news/articles/cpwwdyye4vgo van een minderjarige door een Amerikaanse militair in 2024 en hoe weinig er bekend werd gemaakt over het misdrijf. De man werd veroordeeld tot https://edition.cnn.com/2024/12/13/asia/us-serviceman-sentenced-rape-schoolgirl-hnk.
De woede richt zich niet alleen op het Amerikaanse leger, maar ook op de Japanse overheid. Critici verwijten Tokio dat het te weinig doet om misdrijven door Amerikaanse militairen te voorkomen, uit angst de belangrijke veiligheidsrelatie met Washington te beschadigen.
Ook de pas aangetreden gouverneur van Okinawa ligt onder een vergrootglas. Hij reisde naar Tokio om zijn ongenoegen kenbaar te maken, maar heeft zelf nog geen concrete maatregelen aangekondigd. De gouverneur is geen lid van de regerende Liberaal-Democratische Partij (LDP), maar heeft wel banden met de partij.
Amerikaanse leger
Het Amerikaanse leger heeft naar aanleiding van de zaak nieuwe beperkingen voor militairen aangekondigd, waaronder een avondklok. Maar op Okinawa is het vertrouwen in zulke maatregelen gering.
Ook na eerdere ernstige misdrijven werden avondklokken, alcoholverboden en strengere gedragsregels ingevoerd. Die bleken vaak tijdelijk en konden nieuwe incidenten niet voorkomen. Voor veel inwoners onderstreept de nieuwe zaak daarom een probleem dat volgens hen al tientallen jaren onvoldoende wordt aangepakt.
https://nos.nl/l/2636583
Groepen minderjarigen waren doelbewust uit op onrust en geweld, zegt Walibi
De ongeregeldheden in attractiepark Walibi tijdens de Fright Nights zijn volgens Walibi veroorzaakt door jongeren die bewust als doel hadden om onrust te zaaien. https://nos.nl/artikel/2636536-opnieuw-ongeregeldheden-tijdens-walibi-fright-nights gingen groepen jongeren met elkaar op de vuist en werden vernielingen aangericht.
Op beelden https://www.tiktok.com/@aimeedw/video/7700339213685837089 is te zien dat groepen met elkaar op de vuist gaan en spullen gooien. De mobiele eenheid (ME) werd ingezet om de rust te laten terugkeren. De politie zegt desgevraagd dat niemand is aangehouden.
Mensen die betrokken waren bij de ongeregeldheden zijn volgens Walibi met behulp van de politie naar buiten gebracht. Daarna keerde de rust terug, meldt het attractiepark.
Walibi had dit jaar juist nieuwe https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/526042/lik-op-stukbeleid:-walibi-pakt-ongewenst-gedrag-tijdens-fright-nights-direct-aan genomen om ongeregeldheden zoals vorig jaar te voorkomen. Ook toen braken er vechtpartijen uit. Ook kregen verklede acteurs in het verleden te maken met geweld en grensoverschrijdend gedrag van bezoekers.
Minderjarige jongeren
De ongeregeldheden van gisteravond zijn volgens Walibi veelal het werk van "minderjarige jongeren die bewust komen provoceren op plaatsen waar veel mensen samenzijn zoals we dat helaas ook in andere delen van Nederland en Europa zien gebeuren".
De Fright Nights is een jaarlijks terugkerende evenement rond Halloween dat duizenden bezoekers trekt. Er zijn spookhuizen en Scare Zones waar verklede acteurs proberen om bezoekers de stuipen op het lijf te jagen.
Gisteravond bezochten 20.000 bezoekers het uitverkochte evenement.
Scare Zones afgesloten
De sfeer sloeg gisteravond een uur voor sluitingstijd, om 22.00 uur, om. De incidenten begonnen bij het hoofdpodium bij het reuzenrad en verplaatsten zich richting de Hall of Fame bij de ingang.
Vanwege de vechtpartijen werden de Scare Zones afgesloten. "De veiligheidsverlichting ging aan en acteurs werden meegenomen naar achteren", zegt de woordvoerder.
De Fright Nights van Walibi zijn nog vandaag en volgend weekend. De woordvoerder zegt desgevraagd dat het evenement vandaag gewoon doorgaat.
Op vragen over of acteurs zich hebben teruggetrokken en bezoekers hun geld terug hebben gevraagd kan de woordvoerder geen antwoord geven.
https://nos.nl/l/2636582
De ongeregeldheden in attractiepark Walibi tijdens de Fright Nights zijn volgens Walibi veroorzaakt door jongeren die bewust als doel hadden om onrust te zaaien. https://nos.nl/artikel/2636536-opnieuw-ongeregeldheden-tijdens-walibi-fright-nights gingen groepen jongeren met elkaar op de vuist en werden vernielingen aangericht.
Op beelden https://www.tiktok.com/@aimeedw/video/7700339213685837089 is te zien dat groepen met elkaar op de vuist gaan en spullen gooien. De mobiele eenheid (ME) werd ingezet om de rust te laten terugkeren. De politie zegt desgevraagd dat niemand is aangehouden.
Mensen die betrokken waren bij de ongeregeldheden zijn volgens Walibi met behulp van de politie naar buiten gebracht. Daarna keerde de rust terug, meldt het attractiepark.
Walibi had dit jaar juist nieuwe https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/526042/lik-op-stukbeleid:-walibi-pakt-ongewenst-gedrag-tijdens-fright-nights-direct-aan genomen om ongeregeldheden zoals vorig jaar te voorkomen. Ook toen braken er vechtpartijen uit. Ook kregen verklede acteurs in het verleden te maken met geweld en grensoverschrijdend gedrag van bezoekers.
Minderjarige jongeren
De ongeregeldheden van gisteravond zijn volgens Walibi veelal het werk van "minderjarige jongeren die bewust komen provoceren op plaatsen waar veel mensen samenzijn zoals we dat helaas ook in andere delen van Nederland en Europa zien gebeuren".
De Fright Nights is een jaarlijks terugkerende evenement rond Halloween dat duizenden bezoekers trekt. Er zijn spookhuizen en Scare Zones waar verklede acteurs proberen om bezoekers de stuipen op het lijf te jagen.
Gisteravond bezochten 20.000 bezoekers het uitverkochte evenement.
Scare Zones afgesloten
De sfeer sloeg gisteravond een uur voor sluitingstijd, om 22.00 uur, om. De incidenten begonnen bij het hoofdpodium bij het reuzenrad en verplaatsten zich richting de Hall of Fame bij de ingang.
Vanwege de vechtpartijen werden de Scare Zones afgesloten. "De veiligheidsverlichting ging aan en acteurs werden meegenomen naar achteren", zegt de woordvoerder.
De Fright Nights van Walibi zijn nog vandaag en volgend weekend. De woordvoerder zegt desgevraagd dat het evenement vandaag gewoon doorgaat.
Op vragen over of acteurs zich hebben teruggetrokken en bezoekers hun geld terug hebben gevraagd kan de woordvoerder geen antwoord geven.
https://nos.nl/l/2636582
Kiezen Brazilianen toch voor Lula of breiden de Bolsonaro's hun macht verder uit?
De tweede en beslissende verkiezingsronde vandaag in Brazilië is een spannende strijd tussen de zittende linkse president Lula da Silva (80) en de radicaal-rechtse kandidaat Flávio Bolsonaro (45), zoon van de veroordeelde ex-president Jair Bolsonaro. Maar wie na vandaag de nieuwe president van Brazilië ook wordt, de macht van de familie Bolsonaro is al fors toegenomen.
Na de eerste verkiezingsronde, twee weken geleden, won niet alleen Bolsonaro's radicaal rechtse Partido Liberal ( PL) flink in het Nationaal Congres, ook verschillende familieleden wonnen persoonlijk zetels.
De echtgenote van ex-president Bolsonaro, Michelle, kreeg een plek in de Senaat. Ook Bolsonaro's zoon Carlos veroverde daar een zetel. De jongste zoon van de ex-president, Jair Renan, won in het Huis van Afgevaardigden. En ook de jongere broer van Jair Bolsonaro, Renato, won daar een zetel. Wat betekent dit als er zoveel macht bij één familie ligt?
Militaire dictatuur
Oud-journalist Ricardo Moraes (74) maakte van dichtbij de repressie mee die heerste tijdens de militaire dictatuur in Brazilië, die van 1964 tot 1985 duurde. "Er was geen vrijheid in die tijd. De militairen hadden in mijn studententijd alle macht en ze hadden onze universiteit omsingeld. Ze wilden de studenten arresteren omdat we demonstreerden. We wilden vrije verkiezingen en een terugkeer naar de democratie. Ik ben toen gevlucht en een tijdje ondergedoken", vertelt hij.
Met het vooruitzicht van een mogelijk winst van Flávio Bolsonaro en de stevige politieke macht van zijn familie maakt hij zich zorgen over de democratie in zijn land. Bolsonaro heeft aangekondigd dat hij zijn vader, ex-president Jair Bolsonaro, gratie geeft als hij wint.
Ook wil hij de grondwet wijzigen en hervormingen doorvoeren binnen het Hooggerechtshof. "Daarom moet Lula winnen, want het is gevaarlijk als deze familie zo machtig wordt, ze kunnen alles in Brazilië kapotmaken", zegt Vinicius Portella, de 25-jarige zoon van Ricardo Moraes.
Elektrische schokken
Hij groeide op met de verhalen en foto's van zijn vader uit de tijd van de dictatuur. Na zijn studie werd Ricardo Moraes journalist en werkte hij bij Braziliaanse kranten. Er heerste perscensuur en uiteindelijk werd hij opgepakt door het leger en tien dagen lang gemarteld.
"Ik weet nog hoe ik met geweld werd binnengebracht in een van de martelcentra van de militairen. Ik werd op een stoel gezet, de zogeheten drakenstoel. Een houten stoel, maar de zitting was bekleed met metalen platen. Ik kreeg elektrische schokken. Een ondraaglijke pijn door mijn hele lichaam", zegt Moraes.
Het zijn de ervaringen van zijn vader waardoor zoon Vinicius zich al van jongs af aan bewust is geworden van de waarde van de democratie. Die stond in Brazilië vier jaar geleden opnieuw op het spel, na de verkiezingen van 2022.
Bestorming overheidsgebouwen
Bolsonaro verloor toen op het nippertje van de huidige president Lula da Silva, maar weigerde zijn verlies te erkennen. Samen met een aantal hoge officieren plande hij een staatgreep, die uiteindelijk op het laatste moment werd afgeblazen, zo ontdekte de Federale Politie in een diepgaand onderzoek.
Aanhangers van Bolsonaro bestormden vervolgens overheidsgebouwen in de hoofdstad Brasilia en richtten vernielingen aan bij onder meer het Hooggerechtshof. Ze kregen hiervoor zware straffen. Bolsonaro zelf werd uiteindelijk veroordeeld tot een gevangenisstraf van 27 jaar, die hij om gezondheidsredenen in huisarrest uitzit.
Veel op het spel
Dat president Lula da Silva de eerste ronde verloor, was voor Vinicius een schok. In alle peilingen liep Lula juist voor op Flávio Bolsonaro. "Maar we zijn nu wakker geschud, want er staat veel op het spel. Jongeren voeren massaal campagne. We praten in groepjes van vijf of zes personen met mensen op straat die nog twijfelen op wie ze moeten stemmen. Hopelijk lukt het om hen op Lula te laten stemmen", zegt hij.
Of dat lukt is nog maar de vraag. Hoewel Lula de laatste dagen in de peilingen steeg, lijkt Bolsonaro nog altijd de favoriet van veel Brazilianen. Zij hebben hun hoop juist op de Bolsonaro's gezet en willen af van Lula en de Arbeiderspartij.
De uitslag van de Braziliaanse verkiezingen wordt waarschijnlijk rond 23.00 uur (Nederlandse tijd) bekend.
https://nos.nl/l/2636574
De tweede en beslissende verkiezingsronde vandaag in Brazilië is een spannende strijd tussen de zittende linkse president Lula da Silva (80) en de radicaal-rechtse kandidaat Flávio Bolsonaro (45), zoon van de veroordeelde ex-president Jair Bolsonaro. Maar wie na vandaag de nieuwe president van Brazilië ook wordt, de macht van de familie Bolsonaro is al fors toegenomen.
Na de eerste verkiezingsronde, twee weken geleden, won niet alleen Bolsonaro's radicaal rechtse Partido Liberal ( PL) flink in het Nationaal Congres, ook verschillende familieleden wonnen persoonlijk zetels.
De echtgenote van ex-president Bolsonaro, Michelle, kreeg een plek in de Senaat. Ook Bolsonaro's zoon Carlos veroverde daar een zetel. De jongste zoon van de ex-president, Jair Renan, won in het Huis van Afgevaardigden. En ook de jongere broer van Jair Bolsonaro, Renato, won daar een zetel. Wat betekent dit als er zoveel macht bij één familie ligt?
Militaire dictatuur
Oud-journalist Ricardo Moraes (74) maakte van dichtbij de repressie mee die heerste tijdens de militaire dictatuur in Brazilië, die van 1964 tot 1985 duurde. "Er was geen vrijheid in die tijd. De militairen hadden in mijn studententijd alle macht en ze hadden onze universiteit omsingeld. Ze wilden de studenten arresteren omdat we demonstreerden. We wilden vrije verkiezingen en een terugkeer naar de democratie. Ik ben toen gevlucht en een tijdje ondergedoken", vertelt hij.
Met het vooruitzicht van een mogelijk winst van Flávio Bolsonaro en de stevige politieke macht van zijn familie maakt hij zich zorgen over de democratie in zijn land. Bolsonaro heeft aangekondigd dat hij zijn vader, ex-president Jair Bolsonaro, gratie geeft als hij wint.
Ook wil hij de grondwet wijzigen en hervormingen doorvoeren binnen het Hooggerechtshof. "Daarom moet Lula winnen, want het is gevaarlijk als deze familie zo machtig wordt, ze kunnen alles in Brazilië kapotmaken", zegt Vinicius Portella, de 25-jarige zoon van Ricardo Moraes.
Elektrische schokken
Hij groeide op met de verhalen en foto's van zijn vader uit de tijd van de dictatuur. Na zijn studie werd Ricardo Moraes journalist en werkte hij bij Braziliaanse kranten. Er heerste perscensuur en uiteindelijk werd hij opgepakt door het leger en tien dagen lang gemarteld.
"Ik weet nog hoe ik met geweld werd binnengebracht in een van de martelcentra van de militairen. Ik werd op een stoel gezet, de zogeheten drakenstoel. Een houten stoel, maar de zitting was bekleed met metalen platen. Ik kreeg elektrische schokken. Een ondraaglijke pijn door mijn hele lichaam", zegt Moraes.
Het zijn de ervaringen van zijn vader waardoor zoon Vinicius zich al van jongs af aan bewust is geworden van de waarde van de democratie. Die stond in Brazilië vier jaar geleden opnieuw op het spel, na de verkiezingen van 2022.
Bestorming overheidsgebouwen
Bolsonaro verloor toen op het nippertje van de huidige president Lula da Silva, maar weigerde zijn verlies te erkennen. Samen met een aantal hoge officieren plande hij een staatgreep, die uiteindelijk op het laatste moment werd afgeblazen, zo ontdekte de Federale Politie in een diepgaand onderzoek.
Aanhangers van Bolsonaro bestormden vervolgens overheidsgebouwen in de hoofdstad Brasilia en richtten vernielingen aan bij onder meer het Hooggerechtshof. Ze kregen hiervoor zware straffen. Bolsonaro zelf werd uiteindelijk veroordeeld tot een gevangenisstraf van 27 jaar, die hij om gezondheidsredenen in huisarrest uitzit.
Veel op het spel
Dat president Lula da Silva de eerste ronde verloor, was voor Vinicius een schok. In alle peilingen liep Lula juist voor op Flávio Bolsonaro. "Maar we zijn nu wakker geschud, want er staat veel op het spel. Jongeren voeren massaal campagne. We praten in groepjes van vijf of zes personen met mensen op straat die nog twijfelen op wie ze moeten stemmen. Hopelijk lukt het om hen op Lula te laten stemmen", zegt hij.
Of dat lukt is nog maar de vraag. Hoewel Lula de laatste dagen in de peilingen steeg, lijkt Bolsonaro nog altijd de favoriet van veel Brazilianen. Zij hebben hun hoop juist op de Bolsonaro's gezet en willen af van Lula en de Arbeiderspartij.
De uitslag van de Braziliaanse verkiezingen wordt waarschijnlijk rond 23.00 uur (Nederlandse tijd) bekend.
https://nos.nl/l/2636574
Vele tientallen vluchten vanaf Schiphol geannuleerd vanwege harde wind
Vele tientallen vluchten vanaf luchthaven Schiphol zijn geschrapt vanwege de harde wind. Vooral vluchten van luchtvaartmaatschappij KLM zijn geannuleerd. Ook vluchten van Easyjet zijn gecanceld.
Vanwege de harde wind zijn niet alle start- en landingsbanen beschikbaar en kunnen minder vliegtuigen aankomen en vertrekken, zegt een woordvoerder van Schiphol. Reizigers moeten hierdoor rekening houden met annuleringen en vertragingen.
Tot 17.00 uur vanmiddag gaat het om bijna tachtig geannuleerde vluchten, blijkt uit de gegevens op de website van Schiphol. Het betreft voornamelijk Europese vluchten, bijvoorbeeld naar Parijs, Manchester, Hamburg en Stockholm.
Ook vluchten naar Schiphol zijn geannuleerd, al ontbreekt een getal. Op de website van de luchthaven van Stockholm is bijvoorbeeld te lezen dat een vlucht van KLM naar Amsterdam is geschrapt.
Overlast en schade
Gisteravond en vannacht leidde de harde wind, veroorzaakt door het lagedrukgebied Boelo, op meerdere plekken tot overlast en schade, onder meer door omgevallen bomen.
Zo kwam tussen Lochem (Gelderland) en Goor (Overijssel) een boom op spoor terecht. Daar rijden deze ochtend geen treinen. In het centrum van Amsterdam viel een boom op een rijdende auto. De bestuurder bleef ongedeerd.
Boelo
Boelo is na Austen de tweede storm van dit seizoen. Het is een van de zeven namen die weerinstituut https://www.knmi.nl/over-het-knmi/nieuws/nieuwe-stormnamen-voor-seizoen-2026-2027 heeft aangeleverd, geselecteerd uit de namen die waren ingezonden.
De Oost-Groningse naam Boelo is ingestuurd door een Groninger "bij wie deze naam al generaties lang in de familie voorkomt", meldt het KNMI.
https://nos.nl/l/2636568
Vele tientallen vluchten vanaf luchthaven Schiphol zijn geschrapt vanwege de harde wind. Vooral vluchten van luchtvaartmaatschappij KLM zijn geannuleerd. Ook vluchten van Easyjet zijn gecanceld.
Vanwege de harde wind zijn niet alle start- en landingsbanen beschikbaar en kunnen minder vliegtuigen aankomen en vertrekken, zegt een woordvoerder van Schiphol. Reizigers moeten hierdoor rekening houden met annuleringen en vertragingen.
Tot 17.00 uur vanmiddag gaat het om bijna tachtig geannuleerde vluchten, blijkt uit de gegevens op de website van Schiphol. Het betreft voornamelijk Europese vluchten, bijvoorbeeld naar Parijs, Manchester, Hamburg en Stockholm.
Ook vluchten naar Schiphol zijn geannuleerd, al ontbreekt een getal. Op de website van de luchthaven van Stockholm is bijvoorbeeld te lezen dat een vlucht van KLM naar Amsterdam is geschrapt.
Overlast en schade
Gisteravond en vannacht leidde de harde wind, veroorzaakt door het lagedrukgebied Boelo, op meerdere plekken tot overlast en schade, onder meer door omgevallen bomen.
Zo kwam tussen Lochem (Gelderland) en Goor (Overijssel) een boom op spoor terecht. Daar rijden deze ochtend geen treinen. In het centrum van Amsterdam viel een boom op een rijdende auto. De bestuurder bleef ongedeerd.
Boelo
Boelo is na Austen de tweede storm van dit seizoen. Het is een van de zeven namen die weerinstituut https://www.knmi.nl/over-het-knmi/nieuws/nieuwe-stormnamen-voor-seizoen-2026-2027 heeft aangeleverd, geselecteerd uit de namen die waren ingezonden.
De Oost-Groningse naam Boelo is ingestuurd door een Groninger "bij wie deze naam al generaties lang in de familie voorkomt", meldt het KNMI.
https://nos.nl/l/2636568
Plunderingen en brandstichtingen in Barcelona, ruim 100 mensen opgepakt
Bij een protest in het centrum van Barcelona zijn zo'n honderd mensen opgepakt na plunderingen en brandstichtingen. Iets meer dan de helft is minderjarig, schrijven Spaanse media. De ongeregeldheden gingen tot diep in de nacht door.
Het protest zou een reactie zijn geweest op de demonstraties in Frankrijk. Jongeren waren via sociale media opgeroepen om mee te doen. Online ging de slogan 'institut indignats' rond, wat 'verontwaardigde middelbare scholen' betekent. Tiktokgroepen https://elpais.com/espana/catalunya/2026-10-25/los-jovenes-que-provocaron-altercados-en-barcelona-se-convocaron-por-tiktok-y-organizaron-por-grupos-de-telegram-y-whatsapp.html met de oproep, waarna mensen zich organiseerden in Whatsapp- en Telegramkanalen, schrijft de krant El País.
Jongeren kwamen naar Barcelona en vernielden straatmeubilair en fietsen. Ook werden er winkels leeggeroofd en vuilniscontainers in brand gestoken. Er zou op zo'n dertig plekken brand zijn gesticht. Daarnaast zouden er mensen met stenen hebben gegooid naar de politie.
Meer dan 220 agenten werden ingezet om de situatie onder controle te krijgen:
De regiopresident van Catalonië, Salvador Illa, veroordeelt het geweld. Hij zegt dat demonstreren een democratisch recht is, maar dat aanvallen, intimidatie en vernielingen niet kunnen. De burgemeester van Barcelona zegt dat er mensen gestraft gaan worden. Hij spreekt over zinloos geweld en vandalisme.
De Catalaanse politie zegt te onderzoeken wie achter de protesten zit. Daarin wordt samengewerkt met andere Europese politiekorpsen, zoals de Franse en Italiaanse.
In meer Europese steden protesten
Gisteren waren er ook protesten in steden in onder meer Frankrijk en Italië. Ook daar waren er ongeregeldheden.
In Italië draaien de demonstraties vooral om de gestegen kosten van levensonderhoud. De Italiaanse premier Meloni stuurde 500 militairen naar Milaan. Ook in onder meer Rome waren de veiligheidsmaatregelen aangescherpt. In de avond kwam het tot confrontaties tussen demonstranten en politie. Betogers gooiden vuurwerk en eieren naar agenten.
In heel Frankrijk liepen er gisteren ruim 400.000 mensen mee in protestmarsen. Verdeeld over het land werden er zo'n duizend mensen opgepakt. In Parijs werden 500 relschoppers uit elkaar gedreven met waterkanonnen en traangas.
In Frankrijk wordt er de afgelopen weken gedemonstreerd vanwege onrust in de samenleving over het beleid van president Macron. Het begon met protesten van scholieren voor verbeteringen in het onderwijs. Ondertussen is de beweging breder geworden en hebben vakbonden, boeren en de 'gele hesjes' zich aangesloten.
https://nos.nl/l/2636564
Bij een protest in het centrum van Barcelona zijn zo'n honderd mensen opgepakt na plunderingen en brandstichtingen. Iets meer dan de helft is minderjarig, schrijven Spaanse media. De ongeregeldheden gingen tot diep in de nacht door.
Het protest zou een reactie zijn geweest op de demonstraties in Frankrijk. Jongeren waren via sociale media opgeroepen om mee te doen. Online ging de slogan 'institut indignats' rond, wat 'verontwaardigde middelbare scholen' betekent. Tiktokgroepen https://elpais.com/espana/catalunya/2026-10-25/los-jovenes-que-provocaron-altercados-en-barcelona-se-convocaron-por-tiktok-y-organizaron-por-grupos-de-telegram-y-whatsapp.html met de oproep, waarna mensen zich organiseerden in Whatsapp- en Telegramkanalen, schrijft de krant El País.
Jongeren kwamen naar Barcelona en vernielden straatmeubilair en fietsen. Ook werden er winkels leeggeroofd en vuilniscontainers in brand gestoken. Er zou op zo'n dertig plekken brand zijn gesticht. Daarnaast zouden er mensen met stenen hebben gegooid naar de politie.
Meer dan 220 agenten werden ingezet om de situatie onder controle te krijgen:
De regiopresident van Catalonië, Salvador Illa, veroordeelt het geweld. Hij zegt dat demonstreren een democratisch recht is, maar dat aanvallen, intimidatie en vernielingen niet kunnen. De burgemeester van Barcelona zegt dat er mensen gestraft gaan worden. Hij spreekt over zinloos geweld en vandalisme.
De Catalaanse politie zegt te onderzoeken wie achter de protesten zit. Daarin wordt samengewerkt met andere Europese politiekorpsen, zoals de Franse en Italiaanse.
In meer Europese steden protesten
Gisteren waren er ook protesten in steden in onder meer Frankrijk en Italië. Ook daar waren er ongeregeldheden.
In Italië draaien de demonstraties vooral om de gestegen kosten van levensonderhoud. De Italiaanse premier Meloni stuurde 500 militairen naar Milaan. Ook in onder meer Rome waren de veiligheidsmaatregelen aangescherpt. In de avond kwam het tot confrontaties tussen demonstranten en politie. Betogers gooiden vuurwerk en eieren naar agenten.
In heel Frankrijk liepen er gisteren ruim 400.000 mensen mee in protestmarsen. Verdeeld over het land werden er zo'n duizend mensen opgepakt. In Parijs werden 500 relschoppers uit elkaar gedreven met waterkanonnen en traangas.
In Frankrijk wordt er de afgelopen weken gedemonstreerd vanwege onrust in de samenleving over het beleid van president Macron. Het begon met protesten van scholieren voor verbeteringen in het onderwijs. Ondertussen is de beweging breder geworden en hebben vakbonden, boeren en de 'gele hesjes' zich aangesloten.
https://nos.nl/l/2636564
Brand in autosloperij Zoetermeer, politie houdt mensen tegen
In Zoetermeer heeft een grote brand gewoed in een autosloperij. Omwonenden hebben via een NL Alert het advies gekregen om ramen en deuren dicht te houden. Er komt veel rook vrij en doordat de wind is gedraaid, hangt de rook nu over een groter gebied.
Vier mensen zijn naar het ziekenhuis gebracht omdat ze rook hebben ingeademd, zegt de brandweer.
Voor de brand aan de Bleiswijkseweg, die rond 06.50 uitbrak, zijn brandweerdiensten uit de hele regio opgeroepen. De oorzaak van de brand is nog niet duidelijk.
Grimmige sfeer
De autosloperij ligt bij een woonwagenkamp. Huizen naast het bedrijf werden ontruimd, waarbij mensen zich verzetten en de sfeer grimmig werd. Daarop greep de politie in. Een persoon is aangehouden voor belediging en een persoon is voor een medische check naar het ziekenhuis gebracht nadat hij door de politie was tegengehouden.
De politie gebruikte de wapenstok om mensen op afstand te houden:
Bewoners wilden naar het bedrijf, maar werden tegengehouden omdat dat te gevaarlijk was.
Een omwonende zegt tegen https://www.omroepwest.nl/112/5166598/nl-alert-verstuurd-na-grote-brand-in-zoetermeer dat het al de tweede keer is dat er brand is in het bedrijf. Vorig jaar februari ging de autosloperij https://nos.nl/artikel/2556431-grote-brand-bij-autosloperij-in-zoetermeer-onder-controle. Vermoed werd dat het toen om brandstichting ging.
https://nos.nl/l/2636559
In Zoetermeer heeft een grote brand gewoed in een autosloperij. Omwonenden hebben via een NL Alert het advies gekregen om ramen en deuren dicht te houden. Er komt veel rook vrij en doordat de wind is gedraaid, hangt de rook nu over een groter gebied.
Vier mensen zijn naar het ziekenhuis gebracht omdat ze rook hebben ingeademd, zegt de brandweer.
Voor de brand aan de Bleiswijkseweg, die rond 06.50 uitbrak, zijn brandweerdiensten uit de hele regio opgeroepen. De oorzaak van de brand is nog niet duidelijk.
Grimmige sfeer
De autosloperij ligt bij een woonwagenkamp. Huizen naast het bedrijf werden ontruimd, waarbij mensen zich verzetten en de sfeer grimmig werd. Daarop greep de politie in. Een persoon is aangehouden voor belediging en een persoon is voor een medische check naar het ziekenhuis gebracht nadat hij door de politie was tegengehouden.
De politie gebruikte de wapenstok om mensen op afstand te houden:
Bewoners wilden naar het bedrijf, maar werden tegengehouden omdat dat te gevaarlijk was.
Een omwonende zegt tegen https://www.omroepwest.nl/112/5166598/nl-alert-verstuurd-na-grote-brand-in-zoetermeer dat het al de tweede keer is dat er brand is in het bedrijf. Vorig jaar februari ging de autosloperij https://nos.nl/artikel/2556431-grote-brand-bij-autosloperij-in-zoetermeer-onder-controle. Vermoed werd dat het toen om brandstichting ging.
https://nos.nl/l/2636559
Auto's van handhavers Waalwijk uitgebrand, politie onderzoekt brandstichting
Bij het gemeentehuis in Waalwijk zijn drie auto's van handhavers uitgebrand. De politie houdt rekening met opzet, schrijft https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6032258/brand-verwoest-autos-handhavers-waalwijk-politie-houdt-rekening-met-opzet
De brand ontstond vannacht rond kwart voor twee. De drie elektrische auto's stonden te laden. Twee voertuigen zijn herkenbaar als auto's van de handhaving, een van de auto's heeft geen logo van handhaving op het voertuig staan. De auto's stonden geparkeerd op plekken die aangeduid zijn als parkeerplekken voor de handhavers.
Vermoedelijk vatte de middelste auto als eerste vlam, daarna zou het vuur overgeslagen zijn naar de auto's ernaast. Op foto's is te zien dat dat de voertuigen forse schade hebben.
Sporen veiliggesteld
De politie is een onderzoek gestart naar hoe de brand heeft kunnen ontstaan. Sporen zijn veiliggesteld en camerabeelden worden bekeken.
Volgens een journalist ter plaatse konden de hulpdiensten rond half vier vannacht weer vertrekken bij het gemeentehuis in Waalwijk. Een takelbedrijf moest de uitgebrande voertuigen later nog komen ophalen.
https://nos.nl/l/2636546
Bij het gemeentehuis in Waalwijk zijn drie auto's van handhavers uitgebrand. De politie houdt rekening met opzet, schrijft https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6032258/brand-verwoest-autos-handhavers-waalwijk-politie-houdt-rekening-met-opzet
De brand ontstond vannacht rond kwart voor twee. De drie elektrische auto's stonden te laden. Twee voertuigen zijn herkenbaar als auto's van de handhaving, een van de auto's heeft geen logo van handhaving op het voertuig staan. De auto's stonden geparkeerd op plekken die aangeduid zijn als parkeerplekken voor de handhavers.
Vermoedelijk vatte de middelste auto als eerste vlam, daarna zou het vuur overgeslagen zijn naar de auto's ernaast. Op foto's is te zien dat dat de voertuigen forse schade hebben.
Sporen veiliggesteld
De politie is een onderzoek gestart naar hoe de brand heeft kunnen ontstaan. Sporen zijn veiliggesteld en camerabeelden worden bekeken.
Volgens een journalist ter plaatse konden de hulpdiensten rond half vier vannacht weer vertrekken bij het gemeentehuis in Waalwijk. Een takelbedrijf moest de uitgebrande voertuigen later nog komen ophalen.
https://nos.nl/l/2636546